سرعت پرس– خاطرتان هست که چندی پیش در یک گزارش، اشاره به خریدن دنیا توسط چینی‌ها داشتیم؟ حالا کافیست نگاهی به آمار و ارقام آنها در اقتصاد جهانی داشته باشید تا به این باور برسید که چینی‌ ها خیلی وقت است دنیا را بلعیده‌اند! چین در سال ۲۰۱۳ با ۹ تریلیون دلار تولید ناخالص، دومین اقتصاد بزرگ دنیا را داشته‌ و رشد اقتصادی آنها آنچنان سریع بوده که در همین دو/سه دهه اخیر، صدها میلیون شهروند چینی را از فقر نجات داده است.

اگر در سال ۱۹۷۸، شصت و چهار درصد چینی‌ها با درآمدی کمتر از یک دلار در روز زندگی می‌کرده‌اند اما اکنون این میزان به ۱۰% از کل جمعیت چین کاهش یافته است. چین این روند را با چنان سرعتی طی می‌کند که درحال حاضر به عنوان بزرگترین تولیدکننده و صادرکننده جهان‌، در جایگاه دوم اقتصاد دنیا (بعد از آمریکا) قرار دارد. در این اقتصاد پویا‌ ی متکی بر مالکیت خصوصی، صنایع خودروسازی این کشور هم از لحاظ کمى و هم از حیث کیفی رشد بسیار سریعی داشته‌ است.

شاید برایتان جالب باشد بدانید که صنعت خودروسازی چین در ابتدا متاثر از صنایع خودروسازی شوروی بوده و تیراژ تولید آنها در آن دوران از ۱۰۰ تا ۲۰۰ دستگاه در سال عبور نمی‌کرده است! این صنعت اما  از دهه ۹۰ در عرض ۳۰ سال، رشدی بسیار سریع یافت و در دهه اخیر نیز شتاب چند برابری به خود گرفته است. ظرفیت تولید سالانه خودرو در چین برای اولین بار در سال ۱۹۹۲ از یک میلیون دستگاه فراتر رفت و آنها تا سال ۲۰۰۰، بیش از دو میلیون خودرو تولید کردند که این نشانگر رشد دو برایرى در عرض ۸ سال بوده است. پس از ورود چین به سازمان تجارت جهانی (WTO) در سال ۲۰۰۱ نیز توسعه بازار خودرو شتاب بیشتری گرفت. آنها از سال ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۷ سالانه یک میلیون به تولید خود افزودند و در سال ۲۰۰۹ رکورد تولید ۱۳.۷۹ میلیون را ثبت کردند. از این تعداد ۸ میلیون خودروی آن سواری و ۳.۴۱ میلیون دستگاه، خودرو تجاری بود. در سال ۲۰۱۰، فروش و تولید چین هر دو به بالای ۱۸ میلیون دستگاه رسید که این با ۱۳.۷۶ میلیون خودروی سواری تحویل داده شده به مشترى، بزرگترین میزان تولید در کل دنیا بوده است. فقط کافیست بدانید که در سال ۲۰۱۴، کل تولید خودرو در چین از مرز ۲۳.۷۲۰ میلیون دستگاه گذشت که این یعنی ۲۶ درصد از کل تولید جهانی خودرو در آن سال.

در توصیف آمار و و ارقام رشد صنعت خودروسازی چین برایتان جالب خواهد بود بدانید که  تعداد خودروها، اتوبوس‌ها، وانت‌ها و کامیون‌های ثبت‌شده در جاده‌های چین تنها در سال ۲۰۰۹ به ۶۲ میلیون دستگاه رسید. میزانی که در سال ۲۰۲۰ حتى از مرز 250میلیون دستگاه نیز عبور کرد! رشدی بسیار سریع و البته هولناک که تبعات خود از جمله ترافیک سنگین، آلودگی بسیار بالا و ازبین رفتن منابع سوخت‌ فسیلی را نیز بدنبال داشته است. گروهی از خودروسازان سنتی و دولتی چین به نام‌های SAIC Motor ،FAW ،Dongfeng و Chang’an –که از آنها به بیگ فور یاد می‌شود– در سال ۲۰۲۱ با فروشی به ترتیب ۵.۳۷ میلیون، ۳.۵۰ میلیون، ۳.۲۸ میلیون و ۲.۳۰ میلیون دستگاه تولید، بزرگترین خودروسازانی بوده‌اند که به طراحی و تولید خودرو مشغول بوده‌اند. در دو ماهه اول سال ۲۰۲۱ برخی از این خودروسازان بزرگ چینی فروش خود را تقریباً چهار برابر کردند.

در این سال(۲۰۲۱) SAIC Motor با ۵ میلیون و ۳۶۵ هزار دستگاه تولید و ارزشی معادل ۱۰۷ میلیارد دلار بزرگترین خودروساز چین بوده و فاو و دانگ فنگ در رتبه‌های بعدی قرار داشته‌اند. همانطور که در لیست زیر مشاهده می‌کنید جیلی GEELY در جایگاه هفتم، چری CHERY نهم و بی‌وای‌دی  BYD در رتبه دهم این لیست قرار داشته‌اند.

البته این نکته را هم فراموش نکنید که سهم قابل توجهی از تولید و فروش برندهای ذکر ‌شده مربوط به محصولاتی بوده است که خودروسازان معروف غربی‌ به شکل جوینت ونچر(سرمایه‌گذاری مشترک) در این کشور تولید مى‌کنند. اما در عین حال نباید این موضوع را هم نادیده گرفت که چینی‌ها در یک دهه اخیر در کنار این خودروها، محصولات مستقلی را هم معرفی کرده‌اند که حالا حرف‌های زیادی برای گفتن دارند. درواقع بسیاری از خودروسازان نامدار برای نفوذ به بازار پرجمعیت چین، به گونه اى مجبور به این شراکت شده‌اند و حالا این چینی‌ها هستند که نهایت استفاده را از آن می‌برند. درحال حاضر SAIC ،BYD، جیلی و … در همکاری با تولیدکنندگان غربی آنقدر بزرگ شده‌اند که حالا دیگر بسیاری از شرکای خود را بلعیده‌اند! آنها با دست یابی به تکنولوژی روز دنیا، هم محصولات جدید خود را تولید می‌کنند و هم سهامدار  خودروسازان غربی شده‌اند. خرید سهام ام‌جی روور، جنرال موتورز، ساب، ولوو، مرسدس و …. بخشی از سیاست‌های این شرکت‌ها برای سهم خواهی حداکثری از صنعت خودروسازی دنیاست.

درواقع خودروسازان چینی دیگر به فکر بازارهای صادراتی کشورهای CIS، آمریکای لاتین و یا کشورهای آسیایی نیستند، آنها حالا به فکر تسخیر بازارهای اروپا و آمریکا هستند.

ژیجیانگ جیلی GEELY

در یک روز بهاری در آمستردام، علاقه‌مندان به خودرو در مراسم ویژه حضور یافتند تا به لطف رونمایى از شاسى بلند به نمایش در آمده دراین میهمانى، از بره‌های به سیخ کشیده شده و فینگرفود‌های خوشمزه نهایت لذت را ببرند و غرق در تماشاى “لینک اند کو” ى  لوکس چینی شوند! این مراسم البته چیزى فراتر از معرفی و رونمایی یک خودرو بود. جشن پر زرق و برق از صنعت خودروسازی جاه طلبانه چین، آن هم در سطح جهانی بود تا نشان دهد که آنها در سهم خواهى هرچه بیشتر از بازار جهانى خودرو تا چه حد مصمم هستند.

در این مراسم، برای اولین بار یک خودرو با مارک چینی در اروپای غربی به نمایش درآمد تا بگوید ما نه فقط به فکر تولید در قلب اروپا هستیم بلکه ‌هدف نهایی‌مان، نمایش و حضور در بازار ایالات متحده است. این برنامه و هدف اصلی میلیاردر چینی، لی شوفو بود که به عنوان یک یخچال‌ساز با تأسیس گروه جیلی در دهه ۱۹۸۰ کار را شروع کرد و حالا مالک ولوو، لوتوس، لندن بلک کابز بوده و البته بزرگترین سهامدار دایملر است. لی در حال پیشروی آرزوهای چین برای جا انداختن خود در میان سه صنعت بزرگ خودروسازی جهان -ایالات متحده، آلمان و ژاپن- است تا با قرار گرفتن در کنار آنها به عنوان ضلع چهارم خودروسازی دنیا، BIG ۴ خود را جهانی کند. لی به بلومبرگ نیوز گفته بود: “من می‌خواهم تمام دنیا صدای جیلی و سایر خودروهای ساخت چین را بشنوند. رویای جیلی تبدیل شدن به یک برند جهانی است و برای این کار باید از کشور خارج شویم.”

او تنها نیست: حداقل چهار خودروساز چینی و سه استارت آپ متعلق به چین ‌SF Motors، NIO  و Byton ‌نیز  از سال آینده قصد دارند خودروهای خود را در ایالات متحده بفروشند. در همین زمان،‌BYD با حمایت وارن بافت در حال ساخت اتوبوس‌های برقی در کالیفرنیا است و بایتون با مایکروسافت،‌TomTom NV و  Nvidia Corp‌‌ در یک پلت‌فرم خودران، شریک هستند.

هولدینگ ژیجیانگ جیلی، یک شرکت چینی-چندملیتی با ۷ زیرمحموعه بزرگ است که به طور مخفف از آن به جیلی یاد می‌شود. جیلی این روزها مالک و یا سهام دار برند‌هایی در صنعت خودروسازی است که هر کدامشان برای خود غولی هستند. ولوو و جیلی اتو گروپ بخشی از این دارایی هستند. این شرکت به عنوان یک خودروساز چینی-چندملیتی، در حال حاضر با تولید ۱.۳۲۸.۰۰۰ دستگاه خودرو در جایگاه هفتم تولیدکنندگان چینی قرار دارد و جالب اینکه خودروهایی با نام Geely Auto، Geometry، Maple ، Zeekr را تحت شرکت‌های خارجی مانند ولوو، پولستار، لینک اند کو، پروتون و لوتوس تولید و به فروش می‌رساند. آنها در سال ۲۰۱۰ بود که ۱۶ درصد سهام ولوو را خریدند، مشارکتی که تحلیلگران آن را یکی از موفق‌ترین ادغام‌ها در دهه گذشته عنوان کرده‌اند.

بد نیست بدانید که ولوو کارز که جیلی آن را در سال ۲۰۱۰ به ارزش ۱.۸ میلیارد دلار از فورد خرید، اکنون به ارزشی فراتر از ۲۵ میلیارد دلار رسیده است! ‌این کمپانی همانطور که چند سطر پیشتر اشاره شد، متعلق به “لی شوفو” میلیارد چینی است که علاوه بر ولوو، ۵۰ درصد سهام لینک اند کو، 50درصد سهام لوتوس، ۵۰.۵ درصد سهام پولستار و ۴۹.۹ درصد سهام پروتون را در اختیار دارد. ضمن اینکه از سال ۲۰۰۵ مالک موتورسیکلت ساز ایتالیایی یعنى بنلی Benelli بوده و با مالکیت شرکت LEVC در انگلیس، تولید تاکسی‌های (الکتریکی) معروف لندن را در اختیار خود دارد. جیلی در سال ۲۰۰۳ با فروش ۷۳.۷۷۹ دستگاه خودرو، کار خود را جدی کرد و از سال  ۲۰۱۷ با فروش ۱.۲۵۱.۶۵۶ دستگاه تولیدات خود را میلیونی کرده است. جیلی اعلام کرده که ۱۸۰ هزار دستگاه Lynk & CO را در اروپا و چین به فروش رسانده اما هنوز یک چارچوب زمانی برای عرضه برند خود در ایالات متحده، اعلام نکرده است. مدل Lynk & Co ۰۱ از گروه خودرو جیلی در ژانویه بیش از ۶۰۰۰ دستگاه فروخت که با توجه به اینکه این مدل تنها در اواخر نوامبر سال گذشته عرضه شد، رقم قابل قبولی است. به طور کلی جیلی در ماه ژانویه ۱۵۴۰۳۵ از این  خودرو را در بازار چین فروخت که ۵۲ درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل رشد داشته است.

رویای خود را بساز BYD

دیگر خودروساز چینی نام آشنا برای ما BYD است که رویاهای خود را بخوبی ساخته است! BYD که مخفف عبارت “رویای خود را بساز Build Your Dreams” است، در سال ۱۹۹۵ آغاز بکار کرد و همین چندماه پیش، شکستن رکورد فروش و جای گذاشتن تسلا در فروش خودروهای الکتریکی از سوی آنها، حسابی خبرساز شد. این شرکت در ۶ ماه اول سال جاری میلادی با ۳۰۰% افزایش نسبت به مدت مشابه در سال گذشته ۶۴۱.۰۰۰ دستگاه خودرو الکتریکی فروخته که این ۷۷ هزار دستگاه بیشتر از تسلا بوده است. این شرکت دو زیرمجموعه عمده BYD Automobile و BYD Electronic دارد و بر روی تولید خودرو، اتوبوس، دوچرخه برقی، کامیون، لیفتراک، پنل‌های خورشیدی و صنایع باتری‌های قابل شارژ تمرکز دارد.

آنها بزرگترین خودروساز برقی دنیا و دهمین سانده خودرو در چین به شمار می‌آیند. BYD در عرض ده سال چنان به سرعت رشد کرده که بیش از نیمی از بازار باتری تلفن همراه در جهان را به خود اختصاص داده و از بین ۴ شرکت، تبدیل به بزرگترین سازنده انواع باتری‌های قابل شارژ شده است. BYD  در سال ۲۰۱۰ در لیست بلومبرگ بیزینس در صدر فهرست شرکت های فناوری بزرگ و با رشد سریع قرار گرفت. آنها به تازگی و در دسامبر ۲۰۲۱ با بستن قراردادی با دایملر، برند جدید دنزا DENZA را خلق کرده‌اند که قرار است تولید خودروی لوکس برقی را در دست بگیرد. آنها همچنین با تویوتا برای تحقیق و توسعه و ساخت خودرو برقی در چین، شرکتی را به ثبت رسانده‌اند و علاوه بر عرضه خودروهای برقی خود به بازارهای جهانی، توانسته‌اند برنده مناقصه تاکسی‌های الکتریکی نیویورک آمریکا باشند.

آنها با‌ اتوبوس‌های برقی خود در نروژ، مهد خودروهای الکتریکی اروپا  حضور دارند و قرار است با شاسی بلند  تانگ EV600 نیز حضور قوی‌تری داشته باشند.

چانگان CHANG’ AN

دیگر خودروساز بزرگ چین، چانگان است که در توسعه محصولات خود به سوی مشارکت با فورد و مزدا رفته است. آنها محصولات خود را تحت ۴ برند چانگان (برای خودروهای سواری و اس‌یو‌وی)، شنیان برای خودروهای الکتریکی،اوشان برای خودروهای ام‌پی‌وی و کایسن برای خودروهای تجاری تولید می‌کنند. مانند اکثر خودروسازان بزرگ چینی، چانگان با شرکت‌های غربی و ژاپنی برای تولید و فروش محصولات این شرکت‌های خارجی در چین شریک است و با سایر شرکت‌ها برای افزایش ظرفیت تولید و تقسیم هزینه‌های توسعه در چین، همکاری می‌کند. این شرکت‌ و خودروساز فرانسوی پژو-سیتروئن PSA در سال ۲۰۱۰ توافق کردند که یک سرمایه گذاری مشترک در تولید خودروهای سواری و خودروهای تجاری سبک ۵۰/۵۰ راه اندازی کنند. آنها با این هدف شرکت CAPSA را خلق کردند که دومین شرکت سرمایه گذاری مشترک چینی‌ها، پس از مشارکت دانگ‌فنگ با پژو-سیتروئن بوده است. تولید مدل سیتروئن DS 5LS و سپس DS ۶ –که هر دو برای ما نامی آشنا هستند- برپایه همین همکاری رقم خورده است. سرمایه گذاری که اگرچه در سال ۲۰۲۰ منحل شد اما همکاری آن‌ها با پزو و سیتروئن حتی در ایران هم قابل مشاهده است آنجا که در سایپای کاشان چانگان CS35 با سیتروئن C3 روی یک خط تولید، مونتاژ می‌شدند. چانگان همچنین با مزدا و سوزوکی نیز مشارکت دار‌ند. این تولید‌کننده دولتی در حال حاضر چهارمین خودروساز بزرگ است و با ۱.۴ میلیون فروش در سال ۲۰۱۶ دومین برند محبوب خودرو در چین شده است.به تازگى نیز محصولات جدید این شرکت راهى ایران شده و قرار است که در کاشان مونتاژ شوند

در این میان به یک نکته توجه ویژه‌ای داشته باشید و آنهم مشارکت فنی تمام خودروسازان چینی با دیگر خودروسازان به گونه‌ای بوده است که در پس هر برند چین. نام چند خودروساز بزرگ دیده می شود. مشارکت چینی‌ها با خودروسازان معتبر دنیا تا بدان حد بالا گرفته است که براى نمونه شاهد همکاری نیسان یا میتسوبیشی با چندین خودروساز چینی بوده و یا بالعکس شاهد مشارکت یک برند چینی با چندین برند معتبر جهانی هستید.

صنعت خودروسازی چین آنچنان شلوغ است که در پس هر همکاری، نام چند برند جدیدالتاسیس چینی با خودروسازان قدیمی دیده شود.

SAIC

همانطور که در لیست مشاهده می‌شود، سایک SAIC یا Shanghai Automotive Industry Corporation، پرتیراژترین خودروساز چین است. آنها کار خود را با تولید Shanghai SH760 که برپایه اتاق مرسدس W180 ساخته می‌شد، آغاز کردند و حالا پرفروشترین خودروساز چینی شده‌اند. تولید چینی‌ها در قرن بیستم، در ابتدا محدود به مونتاژ خودروهای روسی می‌شد و از اواخر دهه ۹۰ بود که با مونتاژ خودروهای غربی رشدشان آغاز شد. رشد و توسعه آنها از ابتدای قرن سرعت گرفت و در نیمه دوم شتابى فزاینده بخود گرفت. SAIC نیز در ده سال اخیر خیلی رشد کرد و در سال ۲۰۲۱ با ۵.۳۶۵ میلیون فروش، توانست پرفروش‌ترین خودروساز چینی شود.

در سال ۲۰۰۵، شرکت دولتی نانجینگ خودرو، برند ام‌جی را از شرکت ورشکسته ام‌جی روور بریتانیا خریداری کرد و در عرض یک سال، علاوه بر چین استراتژی ساخت و فروش وسایل نقلیه در ایالات متحده و بریتانیا را پایه ریزی کرد اما خود در سال ۲۰۰۷ توسط یک خودروساز دیگر به نام SAIC Motor Corp خریداری شد. شاید که رکود جهانی پس از آن، استراتژی جهانی شدن SAIC را به تاخیر انداخته باشد اما آنها در حال حاضر به فکر توسعه محصولات خود در اروپا هستند. امسال، این شرکت آزمایش‌های جاده‌ای را برای نوع کراس اوور جمع‌وجور و تمام الکتریکی MG EZ در اسپانیا، فرانسه، بلژیک، آلمان، لوکزامبورگ و بریتانیا انجام داد. در ماه جولای، SAIC اعلام کرد که ارسال EZ را به بریتانیا، هلند و نروژ آغاز کرده است. شرکای تجاری SAIC در بازار چین نیز شامل فولکس واگن، MG، جنرال موتورز، ایوکو، ژیجی موتورز و….هستند ومارک‌های زیر مجموعه آن نیز شامل: MG، ماکساس Maxus، ریزینگ اتوRising Auto Feifan, R Brand، هونگیان، سان وین(اتوبوس‌ساز)، بائوجون Baojun، وولینگ Wuling، فی‌فان Feifan و روئوو  Roewe ‌می‌شود.

در فرصتى دیگر نگاهى خواهیم داشت به جایگاه چینى ها در صنعت خودروهاى برقى.

نوشته: سیناگیلانى

لینک کوتاه مقاله: https://soratpress.ir/?p=1355